رابطه میان الگوهای ارتباط والد−فرزند و مهارت‌های ارتباطی، با میانجیگری مدیریت هیجانی و عزّت نفس: مدل‌یابی ساختاری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 فارس.جهرم.شهرک انقلاب.خیابان فجر.کوچه فجر5

2 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات تهران،تهران،ایران

3 دانشیار، پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی، سازمان سمت

چکیده

الگوی ارتباط والد−فرزند، یکی از اجزای ضروری رشد کودکان است و بیشتر با مهم‌ترین موفقیت‌های کودکان، از جمله توانایی‌های اجتماعی و شناختی آنها مرتبط است. همچنین، پایه‌ای برای بیشتر جنبه‌های شخصیتی، نگرشی، احساسی و عادتی مردم است. پژوهش پیش رو، با هدف شناخت رابطه ساختاری الگوهای ارتباط والد−فرزند و مهارت‌های ارتباطی با واسطه‌گری مدیریت هیجان و عزّت نفس انجام شد. شرکت‌کنندگان پژوهش شامل چهارصد تن از دانشجویان دانشگاه‌های جهرم بودند که به روش نمونه‌گیری طبقه‌ای انتخاب شدند و پرسش‌نامه‌های الگوهای ارتباط والد−فرزند (باقری، 1392)، مهارت ارتباطی (کویین دام، 2004(، مدیریت هیجانی (راجر و نشوور، 1987) و عزت نفس (کوپراسمیت، 1967) را تکمیل کردند. نتایج تحلیل مسیر از نوع مدل‌یابی معادلات ساختاری، نشان دادند که مدل پیشنهادی با داده‌های این پژوهش برازش مناسبی دارد و اثر مستقیم الگوی ارتباط والد−فرزند بر مدیریت هیجانی و عزت نفس تأیید شد. همچنین مدل نشان داد الگوی ارتباط والد−فرزند به واسطه عزّت نفس بر مهارت‌های ارتباطی تأثیر دارد. نتایج بیانگر آن هستند که امنیت‌مداری پدر، عزّت نفس و مدیریت هیجانی را پیش‌بینی می‌کند و امنیت‌مداری مادر، مدیریت هیجانی و آزادی‌مداری مادر عزّت نفس را پیش‌بینی می‌کند و عزّت نفس در مهارت‌های ارتباطی اثر دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Emotion Management and self-esteem in the Relationship between Parent-Child Relationship Pattern and Communication Skills: Structural Equation Modeling

نویسندگان [English]

  • razieh eatesamipour 1
  • Fariborz Bagheri 2
  • Mahdi zareh bahramabadi 3
1 fars.jahrom.fajr5
2 Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
3 Research Institute for Human Sciences
چکیده [English]

Parent-child relationship patterns are one of the essential components of child development and are often linked to the most important achievements of children, including their social and cognitive abilities. It is also the basis for most people's personality, attitudes, emotions and habits.The aim of this study was to investigate the structural relationship between Parent-Child Relationship Pattern and communication skills through Emotion Management and self-esteem. The participants were 400 university students selected by Stratified sampling method from Jahrom University. The participants completed the Bagheri’s parent-child relationship patterns questionnaire and test Communication Skills Questionnaire Quinn Dam, Emotion Management and self-esteem Coopersmit. The results indicated that the model had good fit indices. There were direct effects of Parent-Child Relationship Pattern on Emotion Management and self-esteem. The Parent-Child Relationship Pattern had an indirect effect on Communication Skills through self-esteem. The findings suggested that Father Circuit security predicted self-esteem and Emotion Management and Mother circuit security predicted Emotion Management, and Mother release predicted and self-esteem in turn determined Communication Skills.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Parent-Child Relationship Pattern
  • Communication Skills
  • Emotion Management
  • self-esteem
  1. احمدی، محمدسعید (1393)، «تأثیر مهارت‌های ارتباطی با رویکرد دینی بر عزّت نفس و سلامت روانی دانش‌آموزان»، مجله علمی، پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی زنجان، 22 (90)، ص13−22.
  2. امین آبادی، زهرا، محمدکریم خداپناهی و محسن دهقانی (1390)، «نقش میانجی تنظیم هیجان شناختی در ادراک نوجوانان از ابعاد سبک‌های فرزندپروری و موفقیت تحصیلی آنها»، مجله علوم رفتاری، 5 (2)، ص109−117.
  3. باقری، فریبرز (1392)، «الگوی ارتباط والد−فرزند، مدل نظری فرزندپروری بر مبنای هستی‎شناسی و انسان‎شناسی اسلام»، دوفصلنامه پژوهشی مطالعات معارف اسلامی و علوم تربیتی، 1 (1)، ص5−33.
  4. باقری، فریبرز و فیروزه غفاری جعفرزادگان (1392)، بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی (روایی و پایایی) و مدل نظری پرسشنامه الگوی ارتباط والد- فرزند، در افراد 15 تا 30 سال شهر تهران، فصلنامه اندازه‌گیری تربیتی، ش12، س4، ص70-41.
  5. بولتون، رابرت (1994)، روان‌شناسی روابط انسانی (مهارت‌های مردمی)، ترجمه سهرابی، ح.ر. (1386)، تهران: انتشارات رشد.
  6. به پژوه، احمد (1384)، اصول برقراری رابطه انسانی با کودک و نوجوان، تهران: انتشارات رویش، چاپ ششم.
  7. جاهدی، سهیلا، ژاله رفاهی، اصغر شریفی و سهیلا رجایی چالشتری (1392)، «تعیین قدرت پیش‌بینی‌کنندگی انسجام و انعطاف‌پذیری خانواده بر عزّت نفس و شادکامی فرزندان در دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه شهر شیراز»، ارمغان دانش، مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، 18، ش11 (شماره پی درپی83)، ص945−954.
  8. حسین چاری، مسعود و محمدآقا دلاورپور (1385)، «آیا افراد کمرو و فاقد مهارت‌های ارتباطی‌اند؟»، فصلنامه علمیپژوهشی روان‌شناسی تحولی روان‌شناسان ایرانی، 3 (10)، ص123−135.
  9. خاطری نیا، منا (1385)، «عزت نفس در کودکان و نوجوانان»، مجله تعلیم و تربیت استثنائی، ش58، ص72-64.
  10. خواجه نوری، بیژن و رودابه دهقانی (1394)، «مطالعه رابطه بین تعارضات خانوادگی و عزّت نفس نوجوانان (مورد مطالعه: دانش‌آموزان شهر شیراز)»، مجله علوم اجتماعی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، 13 (2)، ص45−61.
  11. دانش، عصمت، حسین رضابخش، زهرا بهمنی و نرگس سلیمی نیا (1390)، «رابطه بین شیوه‌های فرزندپروری با عزت نفس جنسی و مؤلفه‌های آن در دانشجویان زن دانشگاه»، فصلنامه روان‌شناسی کاربردی، س5، 3 (19)، ص55-39.
  12. دهباشی، معصومه، عادله اصلی‌پور و موسی کافی (1384)، «اثربخشی آموزش روابط میان فردی بر دوست‌یابی و عزّت نفس دانش‌آموزان دختر»، فصلنامه پژوهش‌های نوین روان‌شناختی، س10، ش39، ص101−108.
  13. رضازاده، آرش و علی داوری (1392)؛ مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم افزار pls، تهران: سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی.
  14. رنجبر، فرحدخت، شهروز رهبری، جمیله محتشمی و نوید نصیری اسکوئی (1392)، «بررسی همبستگی بین فرایندهای خانواده و عزّت نفس بیماران افسرده»، روان پرستاری، 1 (4)، ص66−73.
  15. رفیعی‌نیا، پروین (1381)، رابطه سبک‌های ابراز هیجان با سلامت عمومی در دانشجویان، مجله روان‌شناسی، ویژه‌نامه انگیزش و هیجان، س10، ش1.
  16. شهرآرای، مهرناز (1384)، روان‌شناسی رشد نوجوانان «دیدگاه تحولی»، تهران: انتشارات نشر علم. چاپ اول.
  17. طالبیان، پریسا (1391)، «مطالعه اثربخشی آموزش گروهی مهارت‌های شناختی−هیجانی در بهبود و مدیریت هیجانی (خشم، غم، اضطراب) کودکان دبستانی»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه پیام نور تهران.
  18. مارستون، استفانی (1379)، معجزه تشویق: چگونه حس اعتماد به نفس فرزندمان را بالا ببریم، ترجمه تمدن مالکی، توراندخت، تهران: انتشارات علمی.
  19. مؤید فرید، همام، حمیدرضا آقامحمدیان و سیدمحمود طباطبایی (1385)، «رابطۀ سبک‌های دلبستگی و عزّت نفس اجتماعی»، مطالعات روان‌شناختی دانشکدۀ علوم تربیت و روان شناسی، دانشگاه الزهرا، 3 (1و2)، ص61−72.
  20. Akhter, N., Hanif, R., Tariq, N., & Atta, M. (2011), Parenting styles as predictors of externalizing and internalizing behavior problems among children. Pakistan Journal of Psychological Research, 26(1).
  21. Bacon, T.)2016), Emotion regulation: managing Emotions. NHs fife Department of psychology.
  22. Bagheri, F;& Ashuri, R. (2013), A comparison of selective Attentions in Equilibrium- oriented and Non- equilibrium- oriented Parent- child Relationship patterns in university students. Life science Journal, 10 (11S).
  23. Barati, M;  & Bagheri, F.) 2017(, Comparison of Resilience in Equilibrium and no Equilibrium parent- child Relation Patterns.Specialty Journal of psychology and management, 3(1), 30-37.
  24. Berg, C. A., Butner, J., Wiebe, D. J., Lansing, A. H., Osborn, P., King, P. S., & Butler, J. M. (2017), Developmental model of parent-child coordination for self-regulation across childhood and into emerging adulthood: Type 1 diabetes management as an example. Developmental Review.
  25. Burlaka, V., Graham-Bermann, S. A., & Delva, J. (2017), Family factors and parenting in Ukraine. Child abuse & neglect, 72, 154-162.
  26. Cheung, P. P., Siu, A. M., & Brown, T. (2017), Measuring social skills of children and adolescents in a Chinese population: Preliminary evidence on the reliability and validity of the translated Chinese version of the Social Skills Improvement System-Rating Scales (SSIS-RS-C), Research in developmental disabilities, 60, 187-197.
  27. Chang, C. W., Yuan, R., & Chen, J. K. (2018), Social support and depression among Chinese adolescents: The mediating roles of self-esteem and self-efficacy. Children and Youth Services Review, 88, 128-134.
  28. Clark, A. M. (2015), Family Communication Patterns and Adolescent Emotional Well-Being: Cross Classification of Mother-Child and Father-Child Interactions.
    http://ir.library.oregonstate.edu/xmlui/handle/1957/56498.
  29. Coetzee, J., Dietrich, J., Otwombe, K., Nkala, B., Khunwane, M., van der Watt, M., & Gray, G. E. (2014), Predictors of parent–adolescent communication in post-apartheid South Africa: A protective factor in adolescent sexual and reproductive health. Journal of adolescence, 37(3), 313-324.
  30. Coopersmith, S. (1967). The Antecedents of Self Esteem. W. H. Freeman: San Francisco.
  31. Coopersmit, S. (1990). Manual of Self-esteem Inventory, Published: consulting Psychologists.
  32. Edmondson, J., Grote, L., Haskell, L., Matthews, A., & White, M. (n.d.). (2006). Adolescent selfesteem: Is there a correlation with maternal selfesteem? Citations, 3: 1–8.
  33. Fox, N. A., & Calkins, S. D. (2003), The development of self-control of emotion: Intrinsic and extrinsic influences. Motivation and emotion, 27(1), 7-26.
  34. Heerde, JA; Hemphill, SA. Eamination of associations between informal help- seeking behavior, social support, and adolescent psychosocial out comes: A Meta – analysis. Developmental Review (2017), http: //dx.doi.org/1001016/j.dr.2017.10 0001.article ln press.
  35. Herz, L.& Gullone, E. (1999). The relationship between self-esteem and parenting style: A cross-cultural comparison of Australian and Vietnamese Australian adolescents, Journal of Cross-Cultural Psychology, 30 (6), 742-761.
  36. Jiménez, T. I., & Estévez, E. (2017), School aggression in adolescence: Examining the role of individual, family and school variables. International Journal of Clinical and Health Psychology, 17(3), 251-260.
  37. Kilic, S., Var, E. C., & Kumandas, H. (2015), Effect of parental attitudes on skills of emotional management in young adults. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 191, 930-934.
  38. Kline, R. B. (2015), Principles and practice of structural equation modeling. Guilford publications.
  39. Kotaman, H. (2013), Freedom and child rearing: Critic of parenting practices from a new perspective. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 82, 39-50.
  40. Kubota, Y. & S. Sasaki (2002). Aerobic Exercise and Self-Esteem”. Children J. Behav. Med, 24 (12): 127-35.
  41. Lippold, M. A., & Jensen, T. M. (2017), Harnessing the strength of families to prevent social problems and promote adolescent well-being. Children and Youth Services Review, 79, 432-441.
  42. Lucas-Thompson, R. G., Graham, D. J., Ullrich, E., & MacPhee, D. (2017), General and food-selection specific parenting style in relation to the healthfulness of parent-child choices while grocery shopping. Appetite, 108, 353-360.
  43. McGinn, H. (2014), The Role of Paternal Emotion Socialization in the Development of Children's Emotion Regulation in the Context of Physical Maltreatment (Doctoral dissertation).
  44. Maltese, A., Alesi, M., & Alù, A. G. M. (2012), Self-esteem, defensive strategies and social intelligence in the adolescence. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 69, 2054-2060.
  45. Marceau, K., Dorn, L. D., & Susman, E. J. (2012), Stress and puberty-related hormone reactivity, negative emotionality, and parent--adolescent relationships. Psychoneuroendocrinology, 37(8), 1286–98. doi:10.1016/j.psyneuen.2012.01.001
  46. Moilanen, K. L., & Manuel, M. L. (2017), Parenting, self-regulation and social competence with peers and romantic partners. Journal of Applied Developmental Psychology, 49, 46-54.
  47. Noh, C. H. C., Yusooff, F., & Hasim, M. S. (2013), Communication patterns of Malay families in Terengganu, Malaysia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 102, 635-642.
  48. Osredkar, P. (2012), The Relationship between Family Communication Patterns and an Individual’s Emotional Intelligence.
  49. Pânişoară, G., Sandu, C., Pânişoară, I. O., & Duţă, N. (2015), Comparative study regarding communication styles of the students. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 186, 202-208.
  50. Queendom A. (2004), Queendom Communication skills test- Revised. Available online by internet: http://www.queendom.com/cgi-bin/tests/transfer.cgi.
  51. Roger, D., & Nesshoever, W. (1987), The construction and preliminary validation of a scale for measuring emotional control. Personality and individual Differences, 8(4), 527-534.
  52. Roger, D., & Najarian, B. (1989), The construction and validation of a new scale for measuring emotion control. Personality and individual differences, 10(8), 845-853.      
  53. Randell, E. (2016), Adolescent boys' health: managing emotions, masculinities and subjective social status (Doctoral dissertation, Umeå universitet).
  54. Raykov, T. (1998), Coefficient alpha and composite reliability with interrelated nonhomogeneous items. Applied psychological measurement, 22(4), 375-385.
  55. Sadovnikova, T. (2016), Self-esteem and interpersonal relations in adolescence. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 233, 440-444.
  56. Scott, M. A. (2008), Assessing the effects of parent-child interactions on child communication skills.Graduate theses and Dissertations. http:// lib. Dr. Iastate. Edu/ ETD/ IIIl.42. 2008.
  57. Shewark, E. A., & Blandon, A. Y. (2015), Mothers' and fathers' emotion socialization and children's emotion regulation: A within‐family model. Social Development, 24(2), 266-284.
  58. Valkenburg, P. M., Koutamanis, M., & Vossen, H. G. (2017). The concurrent and longitudinal relationships between adolescents' use of social network sites and their social self-esteem. Computers in human behavior, 76, 35-41.
  59. Van Petegem, S., Brenning, K., Baudat, S., Beyers, W., & Zimmer-Gembeck, M. J. (2018), Intimacy development in late adolescence: Longitudinal associations with perceived parental autonomy support and adolescents' self-worth. Journal of adolescence, 65, 111-122.
  60. Weidmann, R., Ledermann, T., Robins, R. W., Gomez, V., & Grob, A. (2018), The reciprocal link between the Big Five traits and self-esteem: Longitudinal associations within and between parents and their offspring. Journal of Research in Personality, 74, 166-181.
  61. Williams, L. R., Degnan, K. A., Perez-Edgar, K. E., Henderson, H. A., Rubin, K. H., Pine, D. S., ... & Fox, N. A. (2009), Impact of behavioral inhibition and parenting style on internalizing and externalizing problems from early childhood through adolescence. Journal of abnormal child psychology, 37(8), 1063-1075.
  62. Zarra‐Nezhad, M., Kiuru, N., Aunola, K., Zarra‐Nezhad, M., Ahonen, T., Poikkeus, A. M., & Nurmi, J. E. (2014), Social withdrawal in children moderates the association between parenting styles and the children's own socioemotional development. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 55(11), 1260-1269.
  63. Zhang, X. (2013), Bidirectional longitudinal relations between father–child relationships and Chinese children's social competence during early childhood. Early Childhood Research Quarterly, 28(1), 83-93.